HinhThuc.comHình Thức
Đảng, đoàn thể, trường học và doanh nghiệp

Thể thức văn bản của Đảng theo Hướng dẫn 36-HD/VPTW: khác Nghị định 30 ở những ô nào

Đặt văn bản của Đảng cạnh văn bản hành chính theo Nghị định 30: khác ở tiêu đề, dấu sao, số ký hiệu, thể thức đề ký và tên loại riêng. Có bảng đối chiếu.

Two stacks of blank paper on a wooden desk in a ward office in Vietnam, a hand placing a ruler across one sheet, top-down view, soft morning light, navy folder nearby

Văn bản của Đảng được trình bày theo Hướng dẫn 36-HD/VPTW của Văn phòng Trung ương Đảng, không theo Nghị định 30/2020/NĐ-CP. Hai hệ giống nhau ở khổ giấy, phông chữ và tinh thần chung, nhưng khác ở năm chỗ dễ nhìn thấy nhất: góc phải trên cùng không có quốc hiệu mà là dòng tiêu đề tên Đảng, dưới tên cơ quan có dấu sao, số ký hiệu nối bằng gạch ngang thay vì gạch chéo, thể thức đề ký viết T/M, K/T thay cho TM., KT., và có những tên loại riêng như thông tri.

Bài này dành cho người đang làm cả hai việc: cán bộ văn phòng đảng ủy xã, phường kiêm văn thư ủy ban, giáo viên làm thư ký chi bộ trường, chuyên viên văn phòng cấp ủy mới chuyển từ khối chính quyền sang. Mục tiêu là nhìn vào một trang giấy và nói ngay được nó đang theo hệ nào, ô nào sai hệ. Các thông số chi tiết như cỡ chữ từng dòng nằm trong phụ lục của Hướng dẫn; chỗ nào bài ghi "đối chiếu bản gốc" là chỗ bạn nên mở văn bản gốc ra xem trước khi in.

Vì sao văn bản của Đảng có hệ thể thức riêng

Nghị định 30/2020/NĐ-CP về công tác văn thư điều chỉnh văn bản của cơ quan, tổ chức nhà nước và doanh nghiệp nhà nước. Theo phần phạm vi của Nghị định, các tổ chức khác như tổ chức chính trị, tổ chức chính trị – xã hội căn cứ vào Nghị định cùng các quy định của Đảng và pháp luật có liên quan để áp dụng cho phù hợp. Với văn bản của các cấp ủy, tổ chức đảng, quy định trực tiếp là Hướng dẫn 36-HD/VPTW về thể thức và kỹ thuật trình bày văn bản của Đảng.

Cách chia này có lý do thực tế. Văn bản của Đảng có những loại mà khối nhà nước không dùng, chẳng hạn thông tri, có thẩm quyền ký gắn với tập thể cấp ủy, ban thường vụ, và có lối viết tắt cơ quan riêng. Nếu ép vào khung Nghị định 30, những thứ đó không có chỗ đứng. Ngược lại, khi chính quyền ban hành quyết định thì không thể mượn khung của văn bản Đảng.

Chỗ khó nằm ở con người chứ không nằm ở quy định. Sau khi sắp xếp chính quyền hai cấp, một cán bộ văn phòng ở xã, phường có thể trong cùng buổi sáng soạn thông báo của đảng ủy và công văn của ủy ban nhân dân. Thói quen tay từ hệ này tràn sang hệ kia là lỗi hay gặp nhất: công văn đảng ủy mà ghi "Số: 12/ĐU-VP", hay quyết định của ủy ban lại đề ký "T/M ỦY BAN NHÂN DÂN". Những lỗi này không làm sai nội dung, nhưng văn thư cấp trên sẽ trả lại, và văn bản đã phát hành sai thể thức thì phải xử lý lại rất mất công.

Bảng đối chiếu từng ô giữa hai hệ

Bảng dưới đặt các ô của văn bản cạnh nhau theo thứ tự trên trang. Ví dụ tên cơ quan và số hiệu trong bảng là ví dụ giả định. Cỡ chữ cụ thể từng dòng không ghi ở đây vì cần đọc đúng phụ lục của từng văn bản gốc.

Ô trên trangVăn bản hành chính (Nghị định 30)Văn bản của Đảng (Hướng dẫn 36-HD/VPTW)
Góc phải trên cùngQuốc hiệu in hoa và tiêu ngữ, dưới tiêu ngữ có gạch nét liềnDòng tiêu đề là tên Đảng, in hoa, đứng, đậm, có đường kẻ bên dưới
Góc trái trên cùngTên cơ quan chủ quản (nếu có) và tên cơ quan ban hành, dưới có gạch nét liềnTên cơ quan cấp trên trực tiếp (nếu có) và tên cơ quan ban hành, dưới có dấu sao
Số và ký hiệuDạng "Số: 15/QĐ-UBND", có dấu hai chấm sau chữ SốDạng "Số 15-QĐ/ĐU", số nối với tên loại bằng gạch ngang, rồi gạch chéo tới cơ quan
Công vănKhông có chữ viết tắt tên loại, ví dụ "Số: 12/UBND-VP"Có chữ viết tắt CV, ví dụ "Số 12-CV/ĐU"
Thể thức đề kýTM., KT., TL., TUQ. có dấu chấmT/M, K/T, T/L viết với gạch chéo
Tên loại riêngKhông có thông triCó thông tri; quy định viết tắt khác quyết định để không lẫn

Đọc bảng theo chiều ngang, bạn sẽ thấy hai hệ thật ra cùng một bộ khung: đầu trang có định danh, có số hiệu, có ngày tháng, có tên loại và trích yếu, có người ký và nơi nhận. Khác biệt nằm ở ký hiệu và cách ghi, nên chỉ cần một lần ngồi đối chiếu kỹ là nhớ. Phần chữ viết tắt tên loại và tên cơ quan trong văn bản của Đảng có bảng riêng ở phụ lục Hướng dẫn; khi gặp loại hiếm, mở bảng đó thay vì đoán theo thói quen bên chính quyền.

Phần đầu văn bản: tiêu đề, tên cơ quan và dấu sao

Tiêu đề nằm ở góc phải. Ở vị trí mà văn bản hành chính đặt quốc hiệu, văn bản của Đảng đặt dòng tiêu đề tên Đảng, viết in hoa, chữ đứng, đậm, bên dưới có một đường kẻ ngang. Không đặt thêm quốc hiệu ở bất kỳ chỗ nào. Người mới chuyển từ khối chính quyền sang hay mắc lỗi giữ nguyên cả hai dòng quốc hiệu rồi chèn thêm tiêu đề, làm phần đầu thành ba tầng chữ.

Tên cơ quan ban hành nằm ở góc trái. Nếu cơ quan có cấp trên trực tiếp thì dòng trên ghi tên cấp trên, dòng dưới ghi tên cơ quan ban hành in hoa, đậm. Ví dụ giả định: dòng trên "ĐẢNG BỘ TỈNH X", dòng dưới "ĐẢNG ỦY XÃ AN PHÚ". Với cơ quan cấp tỉnh trực thuộc Trung ương thì dòng trên có thể không cần, tuỳ mẫu trong phụ lục.

Dấu sao thay cho gạch dưới. Ngay dưới tên cơ quan ban hành, văn bản của Đảng đặt một dấu sao, căn giữa so với khối tên cơ quan. Đây là dấu hiệu nhận biết nhanh nhất khi lật một tập hồ sơ lẫn lộn: thấy dấu sao là biết văn bản theo hệ của Đảng. Văn bản hành chính thì dùng đoạn gạch nét liền.

Địa điểm và ngày tháng đặt dưới tiêu đề. Dòng địa điểm, ngày, tháng, năm ban hành nằm dưới dòng tiêu đề ở bên phải, chữ in nghiêng, giống tinh thần của Nghị định 30. Sau khi bỏ cấp huyện, phần địa điểm ghi theo tên đơn vị hành chính nơi cơ quan đóng trụ sở; cách ghi cụ thể cho từng cấp nên theo hướng dẫn của văn phòng cấp ủy cấp trên sau sắp xếp.

Số và ký hiệu: đọc dãy "Số 15-NQ/ĐU" thế nào

Số và ký hiệu là ô mà hai hệ khác nhau rõ nhất. Trong văn bản của Đảng, dãy này gồm ba phần: số thứ tự văn bản, chữ viết tắt tên loại và chữ viết tắt tên cơ quan ban hành. Số nối với tên loại bằng dấu gạch ngang, tên loại nối với cơ quan bằng dấu gạch chéo. Ví dụ giả định "Số 15-NQ/ĐU" đọc là nghị quyết số 15 của đảng ủy. Sau chữ "Số" không đặt dấu hai chấm như văn bản hành chính.

Văn bản hành chính làm ngược lại: "Số: 15/QĐ-UBND" có dấu hai chấm, số nối với tên loại bằng gạch chéo, tên loại nối với cơ quan bằng gạch ngang. Hai dãy trông gần giống nhau nên rất dễ gõ nhầm, đặc biệt khi bạn sao chép phần đầu từ một văn bản cũ. Cách tự kiểm nhanh: nhìn vào ký tự ngay sau con số. Văn bản của Đảng là gạch ngang, văn bản hành chính là gạch chéo.

Công văn là trường hợp thứ hai cần nhớ. Theo Nghị định 30, công văn không có chữ viết tắt tên loại, số ký hiệu chỉ gồm số, cơ quan và đơn vị soạn. Văn bản của Đảng lại có chữ viết tắt riêng cho công văn, nên dãy số có dạng "Số 12-CV/ĐU". Nếu bạn quen tay bên chính quyền mà bỏ chữ CV đi, văn thư cấp trên sẽ nhận ra ngay.

Về chữ viết tắt tên cơ quan: văn bản của Đảng có những chữ viết tắt riêng cho cấp ủy các cấp, khác với cách viết tắt tên cơ quan hành chính. Danh sách đầy đủ nằm ở phụ lục của Hướng dẫn, và sau sắp xếp tổ chức có thể có hướng dẫn bổ sung về cách viết tắt cho các đảng bộ mới thành lập. Trước khi dùng một chữ viết tắt lần đầu, hỏi văn phòng cấp ủy cấp trên hoặc xem văn bản gần nhất họ gửi xuống.

Thể thức đề ký và con dấu

Phần ký của văn bản Đảng gắn chặt với nguyên tắc tập thể lãnh đạo, nên cách ghi thẩm quyền khác bên chính quyền. Các điểm cần nắm:

  • T/M nghĩa là thay mặt tập thể, ví dụ giả định "T/M BAN THƯỜNG VỤ" hoặc "T/M ĐẢNG ỦY", dòng dưới là chức vụ người ký. Văn bản hành chính viết "TM." có dấu chấm.
  • K/T dùng khi cấp phó ký thay người đứng đầu, ví dụ giả định "K/T BÍ THƯ" rồi dòng dưới "PHÓ BÍ THƯ". Bên chính quyền viết "KT.".
  • T/L dùng khi người đứng đầu một bộ phận giúp việc ký thừa lệnh. Các dạng uỷ quyền khác nên đối chiếu đúng chữ viết trong Hướng dẫn, đừng tự chế theo thói quen.
  • Chữ viết tắt thẩm quyền, chức vụ người ký trình bày in hoa, đứng, đậm; họ tên người ký in thường, đứng, đậm. Giữa chức vụ và họ tên là khoảng trống để ký.
  • Dấu của cơ quan ban hành đóng trùm lên khoảng một phần chữ ký ở phía bên trái, tinh thần giống Nghị định 30. Không đóng dấu khi chưa có chữ ký.
  • Tổ chức đảng nào được dùng con dấu và mẫu dấu ra sao do quy định riêng của Đảng điều chỉnh. Chi bộ hay một bộ phận không có dấu thì không mượn dấu của cơ quan chính quyền cùng trụ sở.

Một lỗi rất hay gặp ở cấp cơ sở là ghi họ tên người ký kèm học hàm, học vị hoặc kèm chức vụ chính quyền trong cùng một dòng. Phần ký của văn bản Đảng chỉ ghi chức vụ trong tổ chức đảng mà người đó đang ký với tư cách ấy.

Những chỗ hai hệ giống nhau, không cần học lại

Bạn không phải học lại từ đầu khi chuyển sang soạn văn bản của Đảng. Khổ giấy là A4, phông chữ Times New Roman bộ mã Unicode, chữ màu đen, trình bày trên một mặt hoặc hai mặt tuỳ độ dài. Lề trang ở cả hai hệ đều để rộng bên trái để đóng tập lưu; con số lề cụ thể theo Hướng dẫn 36 nên đối chiếu phụ lục bản gốc, đừng mặc định chép đúng con số của Nghị định 30.

Tên loại văn bản và trích yếu nội dung ở cả hai hệ đều đặt giữa trang, tên loại in hoa, đậm, trích yếu ngay dưới. Riêng công văn thì trích yếu đặt dưới số ký hiệu ở góc trái; cách mở đầu trích yếu của công văn Đảng có mẫu trong phụ lục, bạn nên làm đúng mẫu đó. Phần nội dung chia đoạn, căn đều hai lề, thụt đầu dòng, cỡ chữ nội dung tương đương nhau giữa hai hệ.

Nơi nhận ở cả hai hệ đều đặt bên trái, dưới phần nội dung, ngang với khối chữ ký. Văn bản của Đảng cũng có dòng lưu tại văn phòng cấp ủy ở cuối danh sách nơi nhận. Các dòng nơi nhận bắt đầu bằng gạch đầu dòng; kiểu chữ của chữ "Nơi nhận" và dấu câu cuối mỗi dòng mỗi hệ có mẫu riêng trong phụ lục, nên làm theo đúng mẫu của hệ mình đang dùng.

Các thành phần bổ sung như dấu chỉ mức độ mật, mức độ khẩn, chỉ dẫn phạm vi phổ biến, số trang cũng tồn tại ở cả hai hệ, chỉ khác chữ dùng và vị trí ở vài chỗ. Phần này hiếm gặp ở cơ sở, khi gặp hãy đối chiếu đúng phụ lục.

Người kiêm nhiệm hai văn phòng: năm việc để không lẫn hệ

Lỗi lẫn hệ gần như luôn đến từ chuyện mở văn bản cũ để sửa tiếp. Làm theo các bước sau trong một buổi là đủ dùng lâu dài:

  1. Tạo hai thư mục mẫu tách hẳn nhau, một cho văn bản của đảng ủy, một cho văn bản của ủy ban. Không để chung một thư mục "Mẫu văn bản".
  2. Trong mỗi thư mục, làm sẵn tệp mẫu cho các loại hay dùng nhất: nghị quyết, thông báo, báo cáo, kế hoạch, công văn. Phần đầu đã đúng hệ, chỉ để trống số, ngày và trích yếu.
  3. Đặt tên tệp mẫu có tiền tố rõ ràng, ví dụ "DANG - Thong bao" và "UBND - Thong bao", để khi tìm kiếm trên máy không chọn nhầm.
  4. Không bao giờ mở một văn bản đã phát hành để sửa thành văn bản mới. Luôn bắt đầu từ tệp mẫu, rồi mới dán phần nội dung vào.
  5. Trước khi trình ký, nhìn năm ô theo thứ tự: góc phải trên cùng, dấu sao hay gạch dưới, ký tự ngay sau con số, chữ CV ở công văn, chữ đề ký có gạch chéo hay dấu chấm. Năm ô này đúng thì phần lớn lỗi lẫn hệ đã được chặn.

Nếu đơn vị bạn có nhiều người cùng soạn, nên in bảng đối chiếu ở phần trên ra một trang và dán cạnh máy của người làm văn thư. Bảng đó tiết kiệm nhiều lần trả văn bản hơn bất kỳ buổi tập huấn nào.

Câu hỏi thường gặp

Văn bản của Đảng có cần quốc hiệu và tiêu ngữ không?

Không. Vị trí góc phải trên cùng của văn bản Đảng là dòng tiêu đề tên Đảng, in hoa, đậm, có đường kẻ dưới. Đặt thêm quốc hiệu là sai thể thức. Quốc hiệu và tiêu ngữ thuộc văn bản hành chính của cơ quan nhà nước theo Nghị định 30/2020/NĐ-CP.

Hướng dẫn 36-HD/VPTW có thay thế Nghị định 30 cho cấp ủy không?

Hai văn bản điều chỉnh hai khối khác nhau. Hướng dẫn 36-HD/VPTW áp dụng cho văn bản của các cấp ủy, tổ chức đảng; Nghị định 30 áp dụng cho cơ quan, tổ chức nhà nước. Một người có thể phải dùng cả hai tuỳ đang soạn văn bản cho tổ chức nào. Nên kiểm thêm văn bản sửa đổi, bổ sung nếu có.

Văn bản của Đảng ghi ngày tháng có giống văn bản hành chính không?

Về vị trí và kiểu chữ thì gần giống: dòng địa điểm và thời gian nằm bên phải, dưới tiêu đề, chữ in nghiêng. Cách ghi ngày, tháng có thêm số 0 hay không và cách ghi địa điểm sau sắp xếp đơn vị hành chính nên đối chiếu phụ lục và hướng dẫn của văn phòng cấp ủy cấp trên.

Có được dùng chung một mẫu Word cho cả hai loại văn bản không?

Không nên. Phần đầu, số ký hiệu và thể thức đề ký khác nhau đủ nhiều để một mẫu chung luôn dẫn tới lỗi lẫn hệ. Làm hai bộ mẫu tách riêng, đặt tên có tiền tố rõ ràng, và luôn bắt đầu từ mẫu thay vì sửa văn bản đã phát hành.

Chữ viết tắt tên cơ quan đảng lấy ở đâu cho đúng?

Danh sách chữ viết tắt nằm ở phụ lục của Hướng dẫn 36-HD/VPTW. Với đảng bộ mới thành lập hoặc mới đổi tên sau sắp xếp, cách viết tắt có thể theo hướng dẫn riêng của cấp trên. Cách chắc nhất là xem văn bản gần nhất do văn phòng cấp ủy cấp trên gửi xuống và hỏi lại khi chưa rõ.

Văn bản của Đảng có được ký số và gửi điện tử không?

Văn bản của Đảng có thể được gửi nhận qua hệ thống điện tử nội bộ theo quy định riêng của Đảng về văn bản điện tử và bảo mật. Bài này chỉ bàn trình bày trên trang; việc ký số, gửi nhận và phân loại mức độ mật cần làm theo hướng dẫn hiện hành của văn phòng cấp ủy nơi bạn công tác.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138